Фиромия
8 отговора
0 прегледа
Фиромия
[линк]
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Отворена бугарска експанзионистичка политика
Солунскиот конгрес од 1896 година, силно акцентирајќи ги принципите на автономијата и револуцијата, цврсто застанал на браникот на револуционерната борба и одбрана на самостојноста на македонското ослободително дело. Бугарската отворена експанзионистичка политика ја наложила потребата од создавање на посебна институција, Задгранично претставништво со седиште во Софија, каде, главно, се креирале подземните планови за ликвидирање самостојноста на македонското националноослободително дело. Познато е дека ЦК на МРО уште во 1895 година се обидел да застане на патот на надворешното мешање, првенствено, на Софискиот Македонски комитет во македонските внатрешни работи. ЦК на МРО, веднаш по појавата на Македонскиот комитет во Софија, се изјаснил против секаков паралелизам во македонското ослободително дело. Свесен за опасноста по самостојноста на македонското ослободително движење, ЦК, преку Иван Хаџи Николов и Даме Груев, се обидел да ја сопре дејноста на Македонскиот комитет во Софија или, барем, да ја сведе неговата улога на спомагателна морално-материјална институција сврзана за македонското ослободително дело. Меѓутоа, Мелничката провокација ги вратила таквите надежи на нулта точка. Солунското советување на МРО од летото 1895 година го ажурирало решението на ЦК посериозно да се спротивстави на надворешното мешање што доаѓало од бугарската метропола. Тоа всушност значело отворен предизвик од страна на МРО на раскрилените надворешни посегања во внатрешните работи на МРО, што било мошне значајно за иднината на македонскиот народ. Меѓутоа, се уште било рано за отворен прекин поради кревкоста на МРО. Оттаму била потребна примена на дипломатска тактика. Така, почнала кореспонденција помеѓу ЦК на МРО и ВМК (Софија). Првото познато писмо од ВМК до ЦК на МРО е датирано на 28 декември (ст. стил) 1895 година. Покрај кореспонденцијата, не биле запоставени ни личните контакти. Така, во февруари 1896 година Гоце Делчев, во својство на пратеник на ЦК на МРО, се состанал со претседателот на ВМК, генералот Данаил Николаев, со кого остро се разделил. Се разишол и со Јосиф Ковачев, потпретседател на Врховниот македонски комитет. На 7 март 1896 година, според Константин Пандев, во Софија се нашол и Даме Груев, при што присуствувал на седницата на ВМК. „Даме само иронично слушал и се потсмевал, та затоа генералот, па и Јосиф Ковачев, не можеа да го трпат Дамета“. Меѓутоа, и овие краткотрајни контакти јасно ја покажале длабоката бездна што ги раздвојувала МРО и ВМК. Тоа, се чини, имало пресудно внимание Солунскиот конгрес на МРО од април 1896 година да донесе одлука за формирање Задгранично претставништво со седиште во Софија. За оваа определба на Солунскиот конгрес секако влијаела и бројноста на македонската емиграција во Бугарија, можноста да се придобие за македонската кауза, да се оттргнат заблудените од големобугарската прегратка, како и крупните надежи за материјална поткрепа и набавка на оружје. Конгресот ги задолжил Ѓорче Петров и Гоце Делчев, кои всушност биле главните носители на новата прогресивна линија во македонското национално ослободително движење и први иницијатори на споменатите промени, да изработат нацрт на нов устав и правилник согласно промените на организацискиот курс извршени на Солунскиот конгрес од 1896 година. Уставот на ТМОРО, низ кој провејува духот на Солунскиот конгрес од 1896 година, содржи 19 члена распоредени во четири глави. Првиот член на Уставот ја истакнува новата идеолошко-политичка ориентација на МРО: „ТМОРО има за цел да ги сплоти во едно цело сите незадоволни елементи во Македонија и Одринско, без разлика на народност, за извојување преку револуција полна политичка автономија на тие две области“. Според вториот член, кој, меѓу другото, претставува отворен предизвик на странските пропаганди и гарант за чување на самостојниот карактер на македонското ослободително дело, „. . . Организацијата се бори за премавнување на шовинистичките пропаганди и национални кавги, кои го цепат и заслабуваат македонското и одринското население во неговата борба против општиот непријател; дејствува за внесување на револуционерен дух и сознание меѓу населението и ги употребува сите средства и напори за поскорашно и своевремено вооружување на населението со се неопходно за едно општо и насекаде присутно востание“. ТМОРО била составена од месни револуционерни организации (дружини). (чл. 3). Месните организации се делеле на групи на чие чело се наоѓале началници (десетници). Всушност, групите и натаму останале основни клетки на МРО. Во организациски поглед била задржана ста-рата централистичка поставеност на МРО од претходниот устав. Старата хиерархиска скала на управни револуционерни тела (селски, околиски, окружни комитети и ЦК) и натаму останала во сила. Биле задржани и тајната пошта и полиција. (чл. 14 и 15). Новина претставува тоа што „секој околиски револуционерен реон има своја чета чија задача се определува со специјален правилник“. (чл. 11).“
(продолжува)
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Отворена бугарска експанзионистичка политика
Солунскиот конгрес од 1896 година, силно акцентирајќи ги принципите на автономијата и револуцијата, цврсто застанал на браникот на револуционерната борба и одбрана на самостојноста на македонското ослободително дело. Бугарската отворена експанзионистичка политика ја наложила потребата од создавање на посебна институција, Задгранично претставништво со седиште во Софија, каде, главно, се креирале подземните планови за ликвидирање самостојноста на македонското националноослободително дело. Познато е дека ЦК на МРО уште во 1895 година се обидел да застане на патот на надворешното мешање, првенствено, на Софискиот Македонски комитет во македонските внатрешни работи. ЦК на МРО, веднаш по појавата на Македонскиот комитет во Софија, се изјаснил против секаков паралелизам во македонското ослободително дело. Свесен за опасноста по самостојноста на македонското ослободително движење, ЦК, преку Иван Хаџи Николов и Даме Груев, се обидел да ја сопре дејноста на Македонскиот комитет во Софија или, барем, да ја сведе неговата улога на спомагателна морално-материјална институција сврзана за македонското ослободително дело. Меѓутоа, Мелничката провокација ги вратила таквите надежи на нулта точка. Солунското советување на МРО од летото 1895 година го ажурирало решението на ЦК посериозно да се спротивстави на надворешното мешање што доаѓало од бугарската метропола. Тоа всушност значело отворен предизвик од страна на МРО на раскрилените надворешни посегања во внатрешните работи на МРО, што било мошне значајно за иднината на македонскиот народ. Меѓутоа, се уште било рано за отворен прекин поради кревкоста на МРО. Оттаму била потребна примена на дипломатска тактика. Така, почнала кореспонденција помеѓу ЦК на МРО и ВМК (Софија). Првото познато писмо од ВМК до ЦК на МРО е датирано на 28 декември (ст. стил) 1895 година. Покрај кореспонденцијата, не биле запоставени ни личните контакти. Така, во февруари 1896 година Гоце Делчев, во својство на пратеник на ЦК на МРО, се состанал со претседателот на ВМК, генералот Данаил Николаев, со кого остро се разделил. Се разишол и со Јосиф Ковачев, потпретседател на Врховниот македонски комитет. На 7 март 1896 година, според Константин Пандев, во Софија се нашол и Даме Груев, при што присуствувал на седницата на ВМК. „Даме само иронично слушал и се потсмевал, та затоа генералот, па и Јосиф Ковачев, не можеа да го трпат Дамета“. Меѓутоа, и овие краткотрајни контакти јасно ја покажале длабоката бездна што ги раздвојувала МРО и ВМК. Тоа, се чини, имало пресудно внимание Солунскиот конгрес на МРО од април 1896 година да донесе одлука за формирање Задгранично претставништво со седиште во Софија. За оваа определба на Солунскиот конгрес секако влијаела и бројноста на македонската емиграција во Бугарија, можноста да се придобие за македонската кауза, да се оттргнат заблудените од големобугарската прегратка, како и крупните надежи за материјална поткрепа и набавка на оружје. Конгресот ги задолжил Ѓорче Петров и Гоце Делчев, кои всушност биле главните носители на новата прогресивна линија во македонското национално ослободително движење и први иницијатори на споменатите промени, да изработат нацрт на нов устав и правилник согласно промените на организацискиот курс извршени на Солунскиот конгрес од 1896 година. Уставот на ТМОРО, низ кој провејува духот на Солунскиот конгрес од 1896 година, содржи 19 члена распоредени во четири глави. Првиот член на Уставот ја истакнува новата идеолошко-политичка ориентација на МРО: „ТМОРО има за цел да ги сплоти во едно цело сите незадоволни елементи во Македонија и Одринско, без разлика на народност, за извојување преку револуција полна политичка автономија на тие две области“. Според вториот член, кој, меѓу другото, претставува отворен предизвик на странските пропаганди и гарант за чување на самостојниот карактер на македонското ослободително дело, „. . . Организацијата се бори за премавнување на шовинистичките пропаганди и национални кавги, кои го цепат и заслабуваат македонското и одринското население во неговата борба против општиот непријател; дејствува за внесување на револуционерен дух и сознание меѓу населението и ги употребува сите средства и напори за поскорашно и своевремено вооружување на населението со се неопходно за едно општо и насекаде присутно востание“. ТМОРО била составена од месни револуционерни организации (дружини). (чл. 3). Месните организации се делеле на групи на чие чело се наоѓале началници (десетници). Всушност, групите и натаму останале основни клетки на МРО. Во организациски поглед била задржана ста-рата централистичка поставеност на МРО од претходниот устав. Старата хиерархиска скала на управни револуционерни тела (селски, околиски, окружни комитети и ЦК) и натаму останала во сила. Биле задржани и тајната пошта и полиција. (чл. 14 и 15). Новина претставува тоа што „секој околиски револуционерен реон има своја чета чија задача се определува со специјален правилник“. (чл. 11).“
(продолжува)
Македонците да четат история ......
За нас е важно да преодолеем стереотипите от миналото и риториката, която води към агресия, която насажда омраза, независимо от коя страна на границата идва.
На 19 април 1989 г. , во досиејата на бугарската служба на државна безбедност е заведено дека сегашниот председател на Бугарија , тогашен соработник на државната безбедност - агент “Гоце“ , работи на делото под број “ 15397 “, кое било шифра за проектот на Методи Димов - агент “Комитата“, кој се состоел во пишување книга со историска содржина во функција на пропагандата која ја правела бугарската држава во борбата против Македонија и македонштината во Пиринска.
Проектот на бугарските служби со кои требало да бидат изманипулирани Македонците :
Istorija ?
EVE :
На 19 април 1932 г , пратеникот Христо Трајков роден во Кукуш , во бугарскиот парламет зборува за состојбата на македонскиот народ и нивното чуство на поробеност , користи термини “ македонското малцинство “ во делот на Македонија со кој управува Царството Бугарија .
“... Изнесе се даже чрез изјавленијата на един депутат от македонската парламентарна група, че населението в тоја крај, поради липса на средства да си набави храни, е било принудено да мели царевицата заедно с кочаните а с неја да се храни. А да не се забравја, че населението там, така или иначе, представлјава национално малцинство подтиснато, заштото за нас, македонците, Македонија е поробена в трите ј части, разделена на три части.... “
[линк]
“Д'ржавна сигурност тогава беше и борбата против македонизма .... с'жалјавам че в онова време не с'м имал повече в'зможности да противодејствам на тези д'ржави....“
[линк]
На 19 април 1989 г. , во досиејата на бугарската служба на државна безбедност е заведено дека сегашниот председател на Бугарија , тогашен соработник на државната безбедност - агент “Гоце“ , работи на делото под број “ 15397 “, кое било шифра за проектот на Методи Димов - агент “Комитата“, кој се состоел во пишување книга со историска содржина во функција на пропагандата која ја правела бугарската држава во борбата против Македонија и македонштината во Пиринска.
Проектот на бугарските служби со кои требало да бидат изманипулирани Македонците :
Istorija ?
EVE :
На 19 април 1932 г , пратеникот Христо Трајков роден во Кукуш , во бугарскиот парламет зборува за состојбата на македонскиот народ и нивното чуство на поробеност , користи термини “ македонското малцинство “ во делот на Македонија со кој управува Царството Бугарија .
“... Изнесе се даже чрез изјавленијата на един депутат от македонската парламентарна група, че населението в тоја крај, поради липса на средства да си набави храни, е било принудено да мели царевицата заедно с кочаните а с неја да се храни. А да не се забравја, че населението там, така или иначе, представлјава национално малцинство подтиснато, заштото за нас, македонците, Македонија е поробена в трите ј части, разделена на три части.... “
[линк]
“Д'ржавна сигурност тогава беше и борбата против македонизма .... с'жалјавам че в онова време не с'м имал повече в'зможности да противодејствам на тези д'ржави....“
[линк]
Фиромия-2
[линк]
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Пандорина кутија за „игри“ со востание
Во врска со зачленувањето во МРО, „член на ТМОРО може да биде секој Македонец и Одринец, кој не е компромитиран со ништо нечесно и бескарактерно пред општеството и кој ветува и се заложува да биде корисен на револуционерното ослободително дело“. (чл. 4). Широката платформа на новиот устав на ТМОРО со основна цел да ги сплоти сите патриоти во едно „цело“ без оглед на нивната народност, конфесионална припадност, политичка боја и убедување, за реализирање на поставените цели на МРО, се разбира, доколку нивните дела и акции не се коселе со основните принципи на МРО, широко го отворила процесот на демократизација и постигнување масовност на револуционерното движење. Така, во редовите или меѓу симпатизерите на МРО се вброиле, покрај Македонци, без оглед на нивната конфесионална припадност, и припадници на другите народности и етнички групи, кои живееле во Македонија. Меѓу нив имало и Власи, Албанци, Грци, па и Турци. Се разбира, имало и Бугари, кои ги напуштиле удобностите во Кнежеството Бугарија, посветувајќи се на македонската кауза. Поинаку речено, МРО обезбедила внатрешни сојузници, толку многу потребни при беспоштедната борба со вековниот поробувач и настрвените странски пропаганди. Со тоа почнала втората, квалитетно повисока фаза во развојот на организираното македонско националноослободително движење. Во оваа фаза МРО, постепено од градска добила карактер на селска организација. Таквата промена настанала со омасовување на движењето, а селаните, всушност, ја сочинувала грамадната маса на населението. Тоа било постигнато благодарение, првенствено, на Солунскиот конгрес од април 1896 година и новодонесените уставно-правни акти на МРО, кои ги елиминирале основните бариери што стоеле на патот на постигнувањето масовност на македонското национално-ослободително движење. Солунскиот јануарски конгрес на Македонската револуционерна организација (МРО), 1903 година, има пресвртно значење во историјата на македонското револуционерно национално ослободително движење од крајот на 19 век и во почетокот на 20 век. Тој го покренал и обележил круцијалното прашање за сеопшто востание. Тоа прашање е вгнездено уште во првите правни акти на МРО. „Востанието е средство, а не цел“ бидејќи примарната цел е многу повисока, а тоа е „извојување преку револуција полна политичка автономија“ секако, како прва етапа кон создавање „слободна (македонска) државичка“. Сосема е друго прашањето колку Солунскиот јануарски конгрес одговорил на својата историска задача, односно, како ја проценил историската тежина за зрелоста на условите за успех, степенот на подготвеноста, внатрешно-политичката ситуација и погодноста на постојната меѓународна клима, поточно, колку правилно го идентификувал времето и начинот за реализација на „сеопшто (насекаде присутно) - стратегиско востание“. Во потрага по одговор на последново релевантно прашање, сама по себе се наметнува констатацијата дека Солунскиот јануарски конгрес е сплет на субјективни причини и објективни околности. Престапната нијансирана повеќегодишна дејност на софискиот Врховен комитет (МК, ВМК, ВМОК) преку имплантирање вештачки „востанија“ во Македонија (Мелничкото, 1895 година; Горноџумајското, 1902 година; Јанковата „востаничка“ провокација во Југозападна Македонија, 1902 година), преку вооружена инфилтрација, пред се, во пограничните македонски региони, преку притисоците за подјармување на МРО (предвечерие на Солунскиот конгрес, 1896 година; Мајскиот протокол, 1900 година, а, особено, Мајската спогодба, 1901 година) , поточно, намерите за внатрешно преземање на раководството на МРО (еклатантен пример: настаните сврзани за Солунската афера, 1901 година, при што дошла до израз нечистата, до крај неразјаснета улога на ВМК), како и најавата за исфорсирано востание во Македонија во пролетта 1903 година, и нанеле непоправливи штети на МРО.
(продолжува)
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Пандорина кутија за „игри“ со востание
Во врска со зачленувањето во МРО, „член на ТМОРО може да биде секој Македонец и Одринец, кој не е компромитиран со ништо нечесно и бескарактерно пред општеството и кој ветува и се заложува да биде корисен на револуционерното ослободително дело“. (чл. 4). Широката платформа на новиот устав на ТМОРО со основна цел да ги сплоти сите патриоти во едно „цело“ без оглед на нивната народност, конфесионална припадност, политичка боја и убедување, за реализирање на поставените цели на МРО, се разбира, доколку нивните дела и акции не се коселе со основните принципи на МРО, широко го отворила процесот на демократизација и постигнување масовност на револуционерното движење. Така, во редовите или меѓу симпатизерите на МРО се вброиле, покрај Македонци, без оглед на нивната конфесионална припадност, и припадници на другите народности и етнички групи, кои живееле во Македонија. Меѓу нив имало и Власи, Албанци, Грци, па и Турци. Се разбира, имало и Бугари, кои ги напуштиле удобностите во Кнежеството Бугарија, посветувајќи се на македонската кауза. Поинаку речено, МРО обезбедила внатрешни сојузници, толку многу потребни при беспоштедната борба со вековниот поробувач и настрвените странски пропаганди. Со тоа почнала втората, квалитетно повисока фаза во развојот на организираното македонско националноослободително движење. Во оваа фаза МРО, постепено од градска добила карактер на селска организација. Таквата промена настанала со омасовување на движењето, а селаните, всушност, ја сочинувала грамадната маса на населението. Тоа било постигнато благодарение, првенствено, на Солунскиот конгрес од април 1896 година и новодонесените уставно-правни акти на МРО, кои ги елиминирале основните бариери што стоеле на патот на постигнувањето масовност на македонското национално-ослободително движење. Солунскиот јануарски конгрес на Македонската револуционерна организација (МРО), 1903 година, има пресвртно значење во историјата на македонското револуционерно национално ослободително движење од крајот на 19 век и во почетокот на 20 век. Тој го покренал и обележил круцијалното прашање за сеопшто востание. Тоа прашање е вгнездено уште во првите правни акти на МРО. „Востанието е средство, а не цел“ бидејќи примарната цел е многу повисока, а тоа е „извојување преку револуција полна политичка автономија“ секако, како прва етапа кон создавање „слободна (македонска) државичка“. Сосема е друго прашањето колку Солунскиот јануарски конгрес одговорил на својата историска задача, односно, како ја проценил историската тежина за зрелоста на условите за успех, степенот на подготвеноста, внатрешно-политичката ситуација и погодноста на постојната меѓународна клима, поточно, колку правилно го идентификувал времето и начинот за реализација на „сеопшто (насекаде присутно) - стратегиско востание“. Во потрага по одговор на последново релевантно прашање, сама по себе се наметнува констатацијата дека Солунскиот јануарски конгрес е сплет на субјективни причини и објективни околности. Престапната нијансирана повеќегодишна дејност на софискиот Врховен комитет (МК, ВМК, ВМОК) преку имплантирање вештачки „востанија“ во Македонија (Мелничкото, 1895 година; Горноџумајското, 1902 година; Јанковата „востаничка“ провокација во Југозападна Македонија, 1902 година), преку вооружена инфилтрација, пред се, во пограничните македонски региони, преку притисоците за подјармување на МРО (предвечерие на Солунскиот конгрес, 1896 година; Мајскиот протокол, 1900 година, а, особено, Мајската спогодба, 1901 година) , поточно, намерите за внатрешно преземање на раководството на МРО (еклатантен пример: настаните сврзани за Солунската афера, 1901 година, при што дошла до израз нечистата, до крај неразјаснета улога на ВМК), како и најавата за исфорсирано востание во Македонија во пролетта 1903 година, и нанеле непоправливи штети на МРО.
(продолжува)
Редактирано от DragoooN на
Фиромия-3
[линк]
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Втерување на волкот во трлото
Не помалку престапна улога одиграло Тајното бугарско револуционерно братство (1897-1899 г.), чија централа егзистирала во срцето на Македонија, во Солун, под раководството на Иван Гарванов, со основна намера: разнебитување на МРО преку внатрешно преземање на нејзиното кормило. Сето тоа било правено, помалку или повеќе, со знаење и во корелација со Бугарската егзархија и актуелните бугарски влади, а, особено, со Фердинандовиот бугарски двор. Целта била да се впрегне Македонија во големобугарски колосек, поточно, да се негува каква-таква перспектива за реализација на неодживеаниот санстефански сон. Секако, најголеми последици оставило гасењето на монолитноста на раководните сили на МРО, поточно, отстапување на дел од тие сили од изворните принципи на МРО. Знаци за елементарна поларизација на раководните кадри на МРО излегле на виделина релативно рано, по трагичната Виничка афера (1897 г.). Така, во 1898 година „по настојување на раководителите во Штип, Централниот комитет во кој влегуваа Матов, Тошев, Татарчев, Хаџи Николов и др. решил да направи востание само во штипскиот реон. Тогаш, Даме и Гоце се спротивставија и решението на ЦК се укина. Не знам дали и подоцна не е земено решение за востание, но веќе имаше создадено расположение внатре и надвор од Македонија, дека ЦК не мисли никогаш да не прави востание“. (Хр. Коцев). Навистина, ваквата авантуристичка политика на тогашниот ЦК, за прокламирање, макар и на локално, парцијално востание во Македонија, тогаш била зауздана од моќните авторитети: ДамеГруев и Гоце Делчев и, без сомневање, Ѓорче Петров, но факт е дека тогаш била отворена Пандорината кутија за „игри“ со востание. Наредната, 1899 година ги поразбистрила работите. Тогаш, дури двајца корифеи на МРО, Христо Татарчев и Иван Хаџи Николов видно еволуирале во своите погледи, разблажувајќи го својот став кон Бугарската егзархија и покажувајќи капитулантски однос кон Тајното бугарско револуционерно братство, со што направиле крупни отстапки од зацртаниот правец на бескомпромисна борба за зачувување на чистотата на македонското ослободително дело. Еднодушноста на Солунскиот августовски собир на МРО, 1899 година, при осудата на смрт на егзархиските митрополити, битолскиот Григориј и струмичкиот Герасим, како и на серскиот професор Ангел Наумов, поради очигледна антиорганизациска дејност, просто им го одзела здивот на Христо Татарчев и на Иван Хаџи Николов, кои побрзале да издејствуваат ЦК на МРО да добие овластување за догледна реализација на казните, што довело до нивна релативизација, поточно, неизвршување. Кога на Собирот почнала дискусија по прашањето за вклучување на припадниците на т. н. Револуционерно братство во МРО, Иван Хаџи Николов поднел оставка во членството на ЦК, истакнувајќи: „Нека на мое место биде избран друг. Јас би сакал дури да е некој од нашите противници за да може да се постигне обединувањето и да се стави крај на интригите на опозиционерите“. Ваквиот опортунистички став на Иван Хаџи Николов ќе дојде посебно до израз при предавањето на ЦК на МРО на Иван Гарванов по Солунската афера, 1901 година. Овојпат, во 1899 година оставката на Иван Хаџи Николов не му била уважена. И кога, неполн месец потоа, во септември 1899 година, со посредство на Б. Сарафовиот врховистички емисар Камбуров, била постигната спогодба помеѓу „Револуционерното“ братство и ЦК на ТМОРО за саморастурање на Братството и влегување на неговите членови во редовите на МРО, тоа не било ништо друго, туку „втерување на волкот во трлото“. (Ѓ. Петров). Притоа, водечките личности на расформираното „Револуционерно“ братство, Иван Гарванов и Димитар Мирчев, положиле заклетва пред Пере Тошев, актуелен член на ЦК на МРО. Евидентно, актуелниот состав на ЦК на МРО покажал класично капитулантство при беневолентното инкорпорирање на поранешните членови на Братството во МРО на кои им биле идејно туѓи кардиналните принципи на МРО. Фаталната грешка најдобро ќе ја покажат наредните години: 1901 и 1903. Создавањето на вооружените сили на МРО, преку инаугурирање на четничкиот институт (1898 г.), чиј главен протагонист бил Гоце Делчев, довело до забрзани подготовки до видно масовизирање на движењето, коешто, во 1902 година, според современиците, во некои македонски региони (на пр. во Битолскиот округ) прераснало во „држава во држава“. Тоа, меѓу другото, довело до многу афери, кои ја заплиснале мрежата на МРО. По своето значење се издвојуваат: Поп Ставревата афера (1900 г.), која го фрлила Даме Груев во битолскиот затвор (август 1900-јуни 1902 г.), а потоа го одвела на робија во Подрум Кале (јуни 1902-април 1903 г.). На неа се надоврзува Јосифовата афера (февруари-март 1902 г.), која го исфрлила на површина Анастас Лозанчев, познат како свртничар на битолското окружно раководно кормило кон драматичен расплет. Вторава афера, во извесна смисла, потсетува на Солунската афера од 1901 година - која, по своето значење, ги наткрилува сите други. Сето ова имало своевидна судбинска улога за натамошниот тек на настаните, кои неминовно воделе кон Солунскиот јануарски конгрес од 1903 година.
(продолжува)
СОЛУНСКИТЕ КОНГРЕСИ НА МАКЕДОНСКИТЕ РЕВОЛУЦИОНЕРНИ ОРГАНИЗАЦИИ
Втерување на волкот во трлото
Не помалку престапна улога одиграло Тајното бугарско револуционерно братство (1897-1899 г.), чија централа егзистирала во срцето на Македонија, во Солун, под раководството на Иван Гарванов, со основна намера: разнебитување на МРО преку внатрешно преземање на нејзиното кормило. Сето тоа било правено, помалку или повеќе, со знаење и во корелација со Бугарската егзархија и актуелните бугарски влади, а, особено, со Фердинандовиот бугарски двор. Целта била да се впрегне Македонија во големобугарски колосек, поточно, да се негува каква-таква перспектива за реализација на неодживеаниот санстефански сон. Секако, најголеми последици оставило гасењето на монолитноста на раководните сили на МРО, поточно, отстапување на дел од тие сили од изворните принципи на МРО. Знаци за елементарна поларизација на раководните кадри на МРО излегле на виделина релативно рано, по трагичната Виничка афера (1897 г.). Така, во 1898 година „по настојување на раководителите во Штип, Централниот комитет во кој влегуваа Матов, Тошев, Татарчев, Хаџи Николов и др. решил да направи востание само во штипскиот реон. Тогаш, Даме и Гоце се спротивставија и решението на ЦК се укина. Не знам дали и подоцна не е земено решение за востание, но веќе имаше создадено расположение внатре и надвор од Македонија, дека ЦК не мисли никогаш да не прави востание“. (Хр. Коцев). Навистина, ваквата авантуристичка политика на тогашниот ЦК, за прокламирање, макар и на локално, парцијално востание во Македонија, тогаш била зауздана од моќните авторитети: ДамеГруев и Гоце Делчев и, без сомневање, Ѓорче Петров, но факт е дека тогаш била отворена Пандорината кутија за „игри“ со востание. Наредната, 1899 година ги поразбистрила работите. Тогаш, дури двајца корифеи на МРО, Христо Татарчев и Иван Хаџи Николов видно еволуирале во своите погледи, разблажувајќи го својот став кон Бугарската егзархија и покажувајќи капитулантски однос кон Тајното бугарско револуционерно братство, со што направиле крупни отстапки од зацртаниот правец на бескомпромисна борба за зачувување на чистотата на македонското ослободително дело. Еднодушноста на Солунскиот августовски собир на МРО, 1899 година, при осудата на смрт на егзархиските митрополити, битолскиот Григориј и струмичкиот Герасим, како и на серскиот професор Ангел Наумов, поради очигледна антиорганизациска дејност, просто им го одзела здивот на Христо Татарчев и на Иван Хаџи Николов, кои побрзале да издејствуваат ЦК на МРО да добие овластување за догледна реализација на казните, што довело до нивна релативизација, поточно, неизвршување. Кога на Собирот почнала дискусија по прашањето за вклучување на припадниците на т. н. Револуционерно братство во МРО, Иван Хаџи Николов поднел оставка во членството на ЦК, истакнувајќи: „Нека на мое место биде избран друг. Јас би сакал дури да е некој од нашите противници за да може да се постигне обединувањето и да се стави крај на интригите на опозиционерите“. Ваквиот опортунистички став на Иван Хаџи Николов ќе дојде посебно до израз при предавањето на ЦК на МРО на Иван Гарванов по Солунската афера, 1901 година. Овојпат, во 1899 година оставката на Иван Хаџи Николов не му била уважена. И кога, неполн месец потоа, во септември 1899 година, со посредство на Б. Сарафовиот врховистички емисар Камбуров, била постигната спогодба помеѓу „Револуционерното“ братство и ЦК на ТМОРО за саморастурање на Братството и влегување на неговите членови во редовите на МРО, тоа не било ништо друго, туку „втерување на волкот во трлото“. (Ѓ. Петров). Притоа, водечките личности на расформираното „Револуционерно“ братство, Иван Гарванов и Димитар Мирчев, положиле заклетва пред Пере Тошев, актуелен член на ЦК на МРО. Евидентно, актуелниот состав на ЦК на МРО покажал класично капитулантство при беневолентното инкорпорирање на поранешните членови на Братството во МРО на кои им биле идејно туѓи кардиналните принципи на МРО. Фаталната грешка најдобро ќе ја покажат наредните години: 1901 и 1903. Создавањето на вооружените сили на МРО, преку инаугурирање на четничкиот институт (1898 г.), чиј главен протагонист бил Гоце Делчев, довело до забрзани подготовки до видно масовизирање на движењето, коешто, во 1902 година, според современиците, во некои македонски региони (на пр. во Битолскиот округ) прераснало во „држава во држава“. Тоа, меѓу другото, довело до многу афери, кои ја заплиснале мрежата на МРО. По своето значење се издвојуваат: Поп Ставревата афера (1900 г.), која го фрлила Даме Груев во битолскиот затвор (август 1900-јуни 1902 г.), а потоа го одвела на робија во Подрум Кале (јуни 1902-април 1903 г.). На неа се надоврзува Јосифовата афера (февруари-март 1902 г.), која го исфрлила на површина Анастас Лозанчев, познат како свртничар на битолското окружно раководно кормило кон драматичен расплет. Вторава афера, во извесна смисла, потсетува на Солунската афера од 1901 година - која, по своето значење, ги наткрилува сите други. Сето ова имало своевидна судбинска улога за натамошниот тек на настаните, кои неминовно воделе кон Солунскиот јануарски конгрес од 1903 година.
(продолжува)
Редактирано от DragoooN на