sandanski

33 отговора 1757 прегледа
#1

sandanski


ЈАНЕ САНДАНСКИ - СЛАВНИОТ “ПИРИНСКИ ЦАР", неустрашлив борец и предвесник на слободата на македонскиот народ


„Оние што би дошле да не ослободат,
всушност ќе дојдат да не поробат“
„Ние се бориме Македонија да стане автономна, независна, слободна држава, Македонија на Македонците!“
Јане Сандански

Песна за Јане - Кога падна на Пирина

Борбата на живот и смрт што ја водеше Јане Сандански и неговите следбеници во еден од најневралгичните пунктови на Македонија - Серскиот револуционерен округ против врховистите и сите поткопувачи на македонското национално-револуционерно дело - го истакна Јанета како еден од најдоследните стратези и борци за самобитноста на тоа движење, а од страна на македонскиот народ за неприкосновениот "пирински цар" беше исплетена и највозбудлива легенда, - вели во една статија за Јане Сандански, Димитар Митров.

Јане како и Делчев знаеше да ја сфати основната задача, да верува во неа со фанатизам и да работи се до својата смрт на нејзиното остварување, а тоа е задачата да се подготви македонскиот народ самиот својата судбина да ја земе во свои раце. Сандански уште многу млад имаше горчливо искуство од махинациите и демогошките истапи на врховистите, кои се служеа со паролата за “братската помош" во деновите на Џумајското востание и затоа тој е најкатегоричен кога вели: “Си дадов клетва во себе да не бидам ничие орудие". А во еден говор пред заробени врховистички офицери и четници го рече и следново: "Ние водиме борба против вас врховистите, зашто сакате да ја потчините Внатрешната организација и да ја правите орудие на бугарскиот двор". А на нелегалната конференција на активистите на ВМРО од сите револуционерни окрузи во ноември 1907 година во врска со самостојноста на борбата вели: "Сите што агитираат било во Македонија било надвор од неа врз база на ослободување и обединување на Бугарите, треба да бидат непријателски пречекувани од Внатрешната македонска револуционерна организација, исто така, како што се пречекуваат од Организацијата српските и грчките агитации и чети. Македонското прашање е неразрешливо ако се постави како бугарско прашање".

Дури и најогорчени напаѓачи на Сандански како ренегатот Петко Панчев, или препредените врховисти како Христо Силјанов, не го премолчуваат фактот, дека Сандански агитираше оти треба да се работи на разбудувањето, сознанието кај масите дека тие се самостоен народ, дека треба да се борат за извојување на својата слобода без опирање на туѓа помош. "Оние што би дошле да не ослободат - истакнувал Сандански - всушност ќе дојдат да не поробат".

За време на престојот во Солун Јане Сандански имал бројни средби со новинари од повеќе европски држави. Во интервјуата дадени за нивните редакции тој ќе изнесе интересни ставови по пооделни прашања. Во едно интервју за весникот Политика, во разговорот со новинарот Бранислав Нушиќ, објавено на 21јули 1908, Сандански ќе истакне: "и Бугарија и Србија грешеле што се раководеле од своите најтесни интереси. Главна цел не им беше слободата на овој народ тука, туку нивните себични интереси, проширување на нивните држави. По овие настани тие ќе останат таму каде што се, а ние тука ќе ја градиме нашата татковина."

Гркот Ставридис за Сандански

За Јане Сандански освен во српскиот се пишува и во турскиот, англискиот и грчкиот печат и публикации. Не со помал респект за Сандански зборува и еден Грк, Елефтериос Ставридис, кој во својата книга "Зад кулисите на КПГ" го пишува неговото видување : "Сандански, по потекло од Пиринска Македонија, им припаѓаше на таканаречените словеногласни Македонци. Тој тврдеше дека како што се ослободија од турскиот јарем грчката нација, српската и бугарската, дојде часот да се ослободи и македонската нација. За да Македонија стане цела и сосем независна држава, Сандански проповедаше дека сите жители, без исклучок, не се ниту Бугари, ниту Грци ниту Куцовласи, макар и да зборуваат на македонски славјански дијалект како и самиот тој, или на грчки или на куцовлашки идиом, сите жители на Македонија се чисти Македонци, потомци на античките македонци на Филип I и на Александар."

Во продолжението на неговиот осврт за Сандански, Ставридис ќе истакне: "бугарските шовинисти решија да го ликвидираат бидејќи неговите проповеди не им одеа во прилог, зошто тој се противеше на присоединувањето на Македонија кон Бугарија. Тој го спречуваше славофонското население на Македонија да се смета себеси за бугарско и култивираше македонска национална свест".

“Сандански заедно со Делчев - продолжува Ставридис - протагонисти и двајцата за време на Илинденското востание, стана опасен за Бугарија и бугарските шовинисти решија да го ликвидираат, бидејќи неговата агитација не одеше во прилог на присоединувањето на Македонија кон Бугарија, зашто тој култивираше кај Словеномакедонците македонска национална свест. И неговото убиство, всушност, беше извршено од самите Бугари". (стр. 214).


Со левицата на македонското национално движење

Исклучително влијание во револуционерниот пат на Јане Сандански ќе има неговата соработка и пријателство со Димо Хаџи Димов. Во таа насока Сандански ќе се приклони кон групата револуционери на кои им се блиски социјалистичките идеи без притоа формално да пристапи во нивните организациони структури. Влијанието на левоориентираните македонски револуционери посебно ќе се манифестира по Рилскиот конгрес, по кој евидентна е компактноста на групата околу Димо Хаџи Димов, која е главно во раководните структури на Организацијата.
Созревањето на Сандански како револуционер и општественик посебно ќе биде манифестирано за време на уриетот, кога тој ќе ја пласира својата политичка платформа. Тогаш, левицата во ВМРО, манифестира разбирање и подршка на младотурската револуција и е спремна во таа насока за соработка преку која го гледа решавањето на македонското прашање. По политичката амнестија, Јане Сандански, придружуван од војводите Христо Чернопеев, Скрижовски, Александар Бујанов и други доаѓаат во Солун. На нив неколку недели потоа ќе им се придружи и идејниот побратим на Сандански Димо Хаџи Димо. Во Солун на 18 јули 1908, ќе биде објавен и таканаречениот Манифест на Сандански, во чии постулати значително влијание имаат и Ѓорче Петров, Димитар Благоев и Крсто Раковски. Со ова всушност започна конституционата форма за правата на Македонците во Турција. Во тој правец отпочна процесот на формирање на политички партии, меѓу кои и народната федеративна партија. Солун, ќе биде град каде што во тие месеци, ќе се сконцентрира активноста на македонската левица. Активностите што таму се превземаат биле насочени во две насоки: преговарање со младотурците за постигнување на спогодба за една трајна соработка и отваорање на еден процес за собирање на македонските сили околу една нова стратегија и програма, околу едно ново ослободително движење. При овие преговори постигната е согласност околу повеќе прашања: Македонската револуционерна организација да го задржи оружјето иако сега таа делува како политичка формација. Прифатено е барањето за аграрна реформа и обласна самоуправа во Македонија. Разговарано е и за граѓанските права, за парламентарни избори и за буџетот при што за најголемиот дел на прашања е постигнат висок степен на согласност.
Реализацијата на договорите со младотурците од страна на санданистите, била ставена на проверка кај населението. Во таа насока превземени се опсежни активности чиј цел е формирање на единствена и цврста народна револуционерна организација. Од страна на серската, струмичката и солунската окружна организација беа изработени и публикувани проект програмата и декларација на Организацијата, со цел да се анимира што поголем број од членството најголем дел од активистите на левицата го напуштиле Солун и се упатиле низ Македонија со цел да агитираат за помасовно присуство на престојниот конгрес. Еден ден пред датумот определен за почеток на Конгресот додека седел во кафеаната Бошнак-хан врз Јане Сандански е извршен првиот обид за атентат. Атентатор е Тано Николов, бивш војвода, придружуван од тројца други атентатори. Но обидот бил неуспешен.


“Последиците ќе бидат ужасни“

Грчкиот конзул во Серес во тоа време, Сактурис, во тактиката на Сандански гледа голем непријател за остварувањето на грчките аспирации во Македонија, особено по прашањето на расподелбата на земјата на безземјашите. "Санданистите - пишува Сактурис — наумиле да го убедат народот дека оние бескрајни имоти што им припаѓале во постари времиња на беговите и Грците, сега треба да им припаднат на селаните. По тој начин тие ја поврзале мислата за слободата со таа за материјалната независност на тие во поглем број навистина несреќни луѓе. И еднаш остварен планот на Сандански, како што, за жал покажуваат за тоа работите - последиците ќе бидат ужасни. Ако некој друг настан, било војна или согласност на европските сили, не го реши македонското прашање во наша корист, според мене, нема никакво сомневање дека разрешувањето на аграрното прашање ќе го подготви и крајното разрешување на македонското прашање". Така го изразуваше Сактурис страхувањето на својата влада и на грчката буржоазија во целост и на монархијата од санданизмот. Од ист страв беа обземени и во Кобуршка Бугарија и во Белград, и склучениот балкански сојуз за војна против младотурска Турција не беше ништо друго освен заговор за спречување на разрешувањето на македонското национално прашање онака како што сакаше самиот македонски народ.


Киднапирањето на Мис Стон

Асоцијациите за Јане Сандански, во меморијата на нашиот народ секогаш се поврзани и со песните за Пирин и се разбира, со грабнувањето на Американката Мис Стон. Всушност нејзиното грабнување е резултат на неуспешниот обид да се грабне Сулејман бег, синот на пашата од џумаја и нереализираната идеја за грабнување на мисионерот доктор Хаус.
Од контактите со протестантите, членови и симпатизери на организацијата, Сандански бил информиран дека во Банско е присутна една друга мисионерка која може да биде цел на грабнувањето.
Од десетмината луѓе, облечени во турски униформи, квечерината на 21 август 1901 год., малкумина револуционери знаеле дека, заседата што ја имаат поставено е реализирање на планот за грабнувањето на американската мисионерка. Во пет часот истиот ден мисионерката била заробена. Единствена жртва при акцијата бил еден турчин-контрабандист што случајно минувал. Тој е убиен откако отворил оган и ранил еден од придружниците на Јане Сандански.
По изведената акција дел од учесниците се упатуваат на други локации, а малата група со Јане Сандански го продолжува своето патешествие.
Јане Сандански со група востаници

За целиот временски период додека бил со грабнатите, Јане Сандански имал сериозни проблеми со ногата, бидејки како што вели во своите спомени "... Втората вечер по нивното фаќање јас си ја шинав ногата -ми се измести глуждот. Дојдовме во Џумајско, ја поминавме границата кај село Црвиште и отидов во Дупница. Лекар ми ја прегледа ногата. Отако се уверив дека не може брзо да ми помине, се вратив и три месеци не можев да стапнам на таа нога. На 21.12, во куќата на Никола ќе се породи придружничката на Мис Стон - Цилка. За овој настан групата на Сандански благовремено ги подготвила сите потребни работи. "... Повикав две жени од селото и таа лесно се породи - девојче, здраво и полничко."
Парите за откуп се добиени на 18 јануари, по што му е јавено на Чернопеев да ги ослободи жените. Тој нив преку Влас во Оштава ги испратил се до Малешевско, по што групата за придружба: Стефан Мандана, Андонов, Ќосето Андреев и Дењу се вратиле назад. Парите му се предадени на Гоце Делчев.


БОРБАТА ПРОТИВ ВРХОВИСТИТЕ

По неуспехот на Илинденското востание драстично се промени односот на силите на штета на македонското движење: Турските војски станале се поефикасни, а македонските загуби се поголеми -- додека "вроховистите" се усредоточиле на разбивање на ВМРО од внатре. Почнале дури да влегуваат српски и грчко-андартски чети во Македонија (што не било случај до 1903). Во ваква ситуација, тежиштето на борбите се префрла кон одбрана на единството на Македонците и ВМРО како и отпор против врховистите, а на втор план останува борбата спрема Отоманската империја.

Непосредно по Илинденското востание, во текот на 1904 год. одржани се окружни конгреси во Прилепската околија за битолскиот револуционерен округ и во Струмичката и Серската околија за истоимените окрузи. Поставена е на разгледување одговорноста на главните виновници за предвременото подигање на востанието: Гарванов, Сарафов, Матов и Татарчев. Патем предвремената одлука за востанието и тоа преиначена во сосема друг вид борба од веќе решениот - партизанско-герилска војна е донесена нелегално после редовниот конгрес на ВМРО откако Гоце Делчев отишол на теренот, без негова согласност!

Гарванов и Сарафов се подложени на одговорност заради ветувањата на воена помош од Бугарија и Русија, со што ги завеле раководителите на битолскиот округ. Очигледно е дека Борис Саравоф бил заведен од бугарските шпиуни и дека навистина верувал во таа помош.
А Матов и Татарчев, бидејќи знаејќи за неподготвеноста на народот, се обиделе и покрај тоа да го спроведат врховистичкиот план. Ѓорче Петров во своите „Спомени“ на стр. 148 вели: "Не се одобрени и нивните врски со бугарската влада и кнезот, што ги одржувале самоволно и без согласност на Организацијата."

Никола Карев, Ѓорѓи Сугарев и Христо Узунов се здобиле со голема популарност меѓу народот кога го изнеле ставот за санкции против врховистичкиот агент Гарванов. Узунов (раководител на охридскиот округ), кој за да не падне во турско заробеништво сам се убива при борба на неговата чета во Цер, Демирхисарско на 24 мај 1905, вели во своето предсмртно писмо: "Да гледате што побрзо да ги уништите оние, досега раководни сили на Организацијата, што му нанесоа штета на делото -- како Сарафов, а да не се казнуваат само обични работници."

Бидејќи на Сандански и на неговата серска чета му падна антиврховистичкиот фронт, тој веднаш стана мета за физичка ликвидација на бугарксиот двор. Така на пример во април 1905, бугарски војници на чело со капетан Ј. Стојанов со голема чета влегуваат во Мелничко за да го ликвидираат Јане и да го обезглават македонското ослободително движење во серскиот округ. И овој обид за ликвидирање на Јане Сандански пропаднал.

Сандански заедно со Ѓорче Петров и Пере Тошев по трагичниот епилог на Илинденското востание, многу придонесе за консолидација на ВМРО на нови основи. Тоа дојде најмногу до израз во ноември 1905 год., кога е одржан општ конгрес на ВМРО во Пиринска Македонија познат како "Рилски конгрес" во кој се разгледува одговорноста на главните виновници за предвременото подигање на Илинденското востание. Но со оглед на големите загуби во востанието, надвладува ставот на Ѓорче Петров за амнестија со последно предупредување, дека нови огрешувања ќе резултираа со неминовна ликвидација!

Тогаш серските револуционери на чело со Јане Сандански ќе истапат со јасен став за интересите на Македонија.

"Македонија како објект на активноста на Организацијата, има свои специфични интереси. Настојувањето на Бугарија да завладее со Организацијата и со тоа да маневрира и политизира на свој начин се засновува исклучиво врз нејзините сопствени интереси. Бугарија ги употреби сите средства за ширење на разногласици меѓу дејците на внатрешноста, стремејќи се да ја претвори во свое орудие. Политиката на завојување од нејзина страна, еднаква со таа на Србија и Грција, безусловно ни наложува да си ги определиме односите кон неа, како кон туѓа сила. Ние не ја мразиме Бугарија, туку се спротиставуваме на нејзината политика, која е спротивна на нашите идеали и интереси".

Гарванов, Сарафов и Матов потоа организираат убиство на Сандански и превземање на серскиот округ. Јане ги предухитрува и наредува нивно ликвидирање, а драмскиот околски војвода Тодор Паница ги убива во декември 1907 година во Софија, по изречената пресуда во духот на одлуката на Рилскиот конгрес.

Јане уште во 1897 г. ги согледува работите па вели: "Тогаш се зареков никому веќе да не му станувам слепо орудие додека добро не разберам како стои работата со ослободителното дело, Има ли организација внатре во Македонија итн." Од мачната неизвесност го извлекла средбата со Гоце во 1899 во Дупница, кога Јане дефинитивно се простува со врховистичките банди. Бидејќи обидот на Бугарија да завладее уште тогаш со Организацијата пропаднал, се земала на плетење заговорничка мрежа во самиот штаб во кој што паднаа Гарванов и Сарафов. Противударот на Сандански го запечати одамна започнатиот и однадвор внесуван раскол, по кој ВМРО падна во рацете на "врховистите". По неколку месеци, на почетокот на младотурското владеење, групата на Матов и Татарчев самата се расформира за да влезе во легалната партија на бугарската пропаганда -- и со тој чин засекогаш и формално ја докрајчи ВМРО на Гоце Делчев.
Јане Сандански и Тодор Паница (десно)
со членови на младотурскиот комитет
за демократизација на Турција (1908)


А по избувнувањето на Младотурската револуција ретко друг водач на ВМРО мoжеше како Јанета да ја сфати императивната задача за преориентација на методите за акција и борба на Организацијата во рамките на официјалните настојувања за модернизација и демократизација на Отоманската империја. Во 1908 год. за време на Уриетот, на чело на цел полк од македонски доброволци, Јане учествува во борбите за соборување на Султанот Абдул Хамид во Цариград.

По иницијатива на Сандански во 1909 година е формирана Народната федеративна партија, во чии програмски начела влегуваше барањето за организирање на државата на федеративни начела, при што би се создале автономни единици од секоја народност, за решавање на аграрното прашање и за широка политичка демократија во таа држава.

Јане Сандански го практикува посегањето по оружје секогаш кога за тоа има потреба. Во најголем дел од своето вооружено дејствување за време на Првата балканска војна тој првенствено ќе се определи на заштита на населението од зулумот на османлиите и од теророт и крвопролевањето што тие го практикуваат.
Тој се спротивставува на одмаздата врз недолжното турско население кое било навестено по масакарот извршен врз македонците-заложници пред ослободувањето на Мелник.

Четири дена по завршувањето на Конгресот на Народната федеративна партија во Солун, извршен е втор обид за атентат врз Сандански. Групата во која бил и Сандански на враќање од хотелот Колобо во времето кога минувале покрај Отоманската банка била изложена на истрели од четворица платеници на бугарскиот царски двор. Еден истрел го погодил Сандански и тој бил префрлен на лекување во куќата на солунскиот лекар Христо Тенчев. Извршители на овој атентат се Владо Сланков, Филип Атанасов и Михаил Чеков, а како организатори се споменуваат Димитер Ризов, дипломат во служба на бугарската држава родум од Битола и публицистот Никола Наумов од Штип, кој постојано престојувал во Солун како дописник на Бугарската телеграфска агенција, со логистика на бугарските и австриските тајни служби.

Убиството на Јане Сандански

Јане Сандански, македонскиот револуцонер и борец за независна македонска држава, основачот на Народната федеративна партија, илинденецот од пиринскиот дел на Македонија, еден од значајните протагонисти на младотурската револуција и младотурската контрареволуција, човекот кој до последниот здив не се откажа од вербата во својот македонски народ и од неговите вековни идеали за сопствена држава, на 23 април 1915 година (10 април по православниот календарл) во Мелник, Пиринска Македонија (според други извори на 21 април), стана жртва на бугарската шовинистичка политика кон македонскиот народ во третиот врз него извршен атентат. Погребен е во Роженскиот манастир близу гратчето Неврокоп (денес Гоце Делчев) во Пиринска Македонија.

Јане Сандански беше роден во с. Влахи, Пиринска Македонија, на 18 мај 1872 година. Татко му Иван Сандански е бајрактар (знаменосец) во Кресненското востание (тогаш Јане има 6 години). По задушуваето на востанието, фамилијата на Јане бега во Дупница. Таму тој завршува основно училиште и работи како чевларски чирак. Во Дупница се запознава со Гоце Делчев и Димо Хаџи Димов и станува член на ВМРО. Долги години е мелнички војвода, а подоцна водач на сите македонски чети во пиринскиот дел на Македонија.
Телото на Јане Сандански после
убиството по наредба на бугарскиот
цар Фердинанд во 1915 год.
[image][линк][/image]
Од погребот на Јане Сандански
[image][линк][/image]

Стара фотографија-разгледница
од Јане Сандански
направена во Пиринска Македонија
од страна
на македонските патриоти.
Натписот под сликата гласи:
Легендарниот војвода
Јане Ив. Сандански
„Стариот“ „Пирински Цар“.
Роден 1874 во с. Влахи Мелнишка околија,
после 20 годишна неуморна борба за
ослободителното дело на македонскиот роб
падна убиен на 10 април 1915 во Пирин,
месноста „Баба“, од злосторничката
рака на бугари.

Еден од водечките весници на социјалдемократите во Бугарија - "Народ", по повод нарачаното убиство на Јане Сандански од страна на бугарскиот Кнез Фердинанд, меѓу другото ќе напише:

"Сандански со неговиот карактер претставуваше едно високо совпаѓање на храброст и далекувидост, на благородство и непроменлива цврстина, на здрав практичен разум и на пламено револуционерно чувство. Овие негови квалитети од него беа направиле еден предводник на револуцијата што го слушаат и што без прекин го следат сите што вистински го познаваат како човек и револуционер. И не е лесно да се класифицира и постави во одредена политичка категорија еден самостоен општественик, еден оригинален ум, еден голем човек каков што беше Сандански. Не би се рекло дека смееме да го наречеме демократ или социјалист. Но, нема сомнение дека неговите мисли, размислувања за крајните револуционерни цели беа многу блиски до нашите. Но, во целост тој беше она што беше, тој беше Сандански. Колку и да позајмуваше од лево, тој беше самосвестен и самобитен сознавач на едно самостојно револуционерно движење, кое фаќаше длабоки корени во свеста на поробениот македонски народ."

(Цитирано "Низ Македонската Земја" од Васко Меанџиски, ИД Пирин, Скопје 2004, стр. 182-83).

По убиството на Сандански од страна на декласирани елементи, платеници на бугарскиот двор и големобугарската буржоаска влада, останаа да живеат вечно во нас и во нашите македонски поколенија знаменити мисли искажани од него и за него по разни поводи, кои и ако парцијални даваат јасна претстава за овој колос на македонското национално-ослободително дело во илинденскиот и постилинденскиот период.


МИСЛИ ИСКАЖАНИ ОД ЈАНЕ САНДАНСКИ

“Да живееш значи да се бориш - поробениот за слобода, а слободниот за совршенство"!

“Ние треба да работиме за будење на сознанието кај македонските маси дека се тие самостоен народ, дека имаат право на слободен живот и дека треба да се борат за извојување на својата слобода, без да се потпираат на туѓа помош, зашто оние што би дошле да не ослободат, ќе дојдат всушност, да не поробат".

"Јас не очекувам брзо ослободување на Македонија. Тоа може дури и да не дојде додека сум жив, но јас сакам да го зачувам народот и да го организирам и ако тоа стане, тој сам ќе си ја извојува својата слобода".

“Првпат агитирав во смисла да се постави Организацијата самостојно, да се почувствува населението слободно, на тој начин што ќе се отстранува од турските власти и што ќе се концентрира власта во рацете на Организацијата, така што населението на дело да види малку слобода, да ја осети таа слобода и да ја засака".

“Да, Македонија не треба да бара помош надвор од себе, туку во самата себе. Нејзината слобода не ќе биде подарок, туку крвав откуп, платен со илјадници жртви, какви што ние дадовме и продолжуваме да даваме".

,,Ние не сакаме да ја замениме турската тиранија, турските султани со други тирани, па ни со бугарска тиранија и бугарскиот кнез. Ние се бориме Македонија да стане автономна, независна, слободна држава, Македонија на Македонците!".

,,Вие (врховистите) ја сакате слободата на Македонија и Одринско како етапа на идните Ваши завојувања и анексии, додека кај нас слободата е легната во основата како цел. Ете каде лежи големата разлика меѓу нас - Внатрешните и Вас - Врховистите"!

“Ние не ја мразиме Бугарија и нејзиниот народ, туку се спротиставуваме на нејзината политика, која е спротивна на нашите идеали и интереси".

“Од несреќата од Версајскиот договор нашиот народ ќе ја има, наспроти сите неволји, барем таа добра страна, што ќе се ослободи еднаш засекогаш од опекунството на една политика, која е секогаш готова да го жртвува секое парче од неговата земја и ќе раскине дефинитвно со одродени македонски синови, кои наоѓајќи се далеку од неговата несреќа, одамна заборавиле дека дошле од македонската земја, упорно ја потпомагаат таа политика на тргување со нашата татковина, меѓу другото, и во знак на благодарност за добриот живот и поминот на кој предавнички се радуваат поради нејзиното богато покровителство. Да извлечеме реална поука од сето тоа и да се подготвуваме уште од сега за блиското остварување на чистиот македонски народен идеал".

"Да пиеме за слободна и автономна Македонија за која се бореа и дадоа скапи жртви сојузените балкански народи" - на банкетот во Солун, по повлекувањето на Турците 1912 година.

"Ние водиме борба против вас, врховистите, затоа што сакате да ја потчините Организацијата и да ја направите орудие на бугарскиот дворец. Со вашата оружена интервенција во Џумајско, вие на ослободителната борба и придадовте карактер на вештачко движење кое се инспирира од вас од официјална Бугарија, а не од внатрешността и од самиот поробен народ. Со тоа вие и го убивате престижот и оставате впечаток дека ние сме орудие на бугарската држава, и со сето тоа мy пречите на ослободителното дело. Ние решително им се спротивставивме на вашите офицери зашто го знаеме нивното воспитување, нивните интимни замисли. Тие се луѓе што дале клетва за верност на бугарскиот кнез и на бугарската држава, и тие не можат да бидат ништо друго освен нивни слепи и послушни орудија. А пак ние не сакаме да ја замениме турската тиранија, турските султани со други такви, па ни со бугарската тиранија и бугарскиот кнез. Ние сакаме Македонија да биде автономна, независна, слободна, Македонија на Македонците. Вие ја барате слободата на Македонија како средство, како етапа на идни освојувања и присоединувања, додека кај нас слободата, автономијата на Македонија се положени во основата, како цел. Ете каде лежи големата разлика меѓу нас, внатрешните и вас-врховистите. Ако ги пуштевме вашите другари-офицери во ТМОРО, тие ќе ја водеа оружената борба, тие ќе ги имаа во своите раце четите, бојните јатки, Организацијата, и по таков начин, при слободна Македонија тие ќе му се наложеа на македонското население, тие ќе му диктираа да го бара приклучувањето на Македонија кон Бугарија, како што стана со Источна Румелија во 1885 година. Ние ја месевме погачата, вие ќе ја јадевте."

"Ние сакаме Македонија да биде автономна, независна, слободна, Македонија на Македонците. Вие ја барате слободата на Македонија како средство, како етапа на идни освојувања и присоединувања, додека кај нас слободата, автономијата на Македонија се положени во основата, како цел. Ете каде лежи големата разлика меѓу нас, внатрешните и вас-врховистите. Ако ги пуштевме вашите другари-офицери во ТМОРО, тие ќе ја водеа оружената борба, тие ќе ги имаа во своите раце четите, бојните јатки, Организацијата, и по таков начин, при слободна Македонија тие ќе му се наложеа на македонското население."

"Ние имаме своја аграрна програма тесно поврзана со нашата општа политичка програма: првата се изразува низ барањето за доделување на земја на селаните, а втората, политичката, се содржи во барањео од Македонија да се создаде автономна област во рамките на отоманското царство. А најмногу од се друго се плашиме од тоа нашите "мили пријатели" Бугарите, Србите и Грците, да не дојдат да не "ослободуваат", зошто тие, всушност, ќе дојдат да не поробат."

МИСЛИ ИСКАЖАНИ ЗА ЈАНЕ САНДАНСКИ

“Пирински цар" Македонските маси

“Стариот" Обожавателите на Сандански

“Сандан паша" Турските маси

“Во целиот револуционерен округ, името на Сандански стоеше на чело. Кога само ќе се речеше "стариот", како да се изговореше името на најголемиот светија. Беше многу уважуван и за серчани беше вистински идол". Михаил Чаков

"Никој од македонските борци не бил така срдечно сакан од месното население, како Јане. Уште во расцутот на своите млади години, одвај 30 годишен, тој е веќе љубениот старец за бедните чифлигари, за младите и старите, за мажите и жените. И како мило одекнуваше тој својски збор во душте на луѓето. За нив тоа едновремено значеше: закрилник, паталец, дедо и мудрец." Павел Делирадев

“Посветен во делото на таа навистина народна и самобитна организација од самиот Делчев уште во 1899 година, по смртта на Делчев, Сандански се издигна како најизразит заштитник и борец за единствениот национално-револуционерен фронт на македонскиот народ против тиранијата на султанска Турција". Д. Влахов

"Дури и тогаш кога неговото име се разнесуваше по сокаците на Цариград како највисоко издигнато знаме на новата револуција, па кога и неговите другари го принудуваат по долги убедувања да излезе пред солунското граѓанство и пред народите на Империјата со познатиот манифест, бидејќи е најпопуларниот македонски револуционер (1908 г. М.Б.), Сандански го врши тоа без секаква поза и помпезност. И во зенитот на својата врвна слава, тој останува верен на онаа скромност што го краси ликот на секој вистински револуционерен предводник". П. Делирадев

" Сандански успеа да се издигне до едно интелектуално рамниште, кој внесува респект кај сите што имале можност да се сретнат со него и непосредно да разговараат за најсложените прашања од развојот на Македонското Национално Движење." Иван Кепов, македонски деец и публицист, во весникот „Радикал“ април 1915

“Сандански е всушност нова, поилинденска развојна етапа во нашето револуционерно-ослободително движење; Сандански е лик на бескомпромисен борец, организатор и стратег на тоа движење, револуционер бескрајно одан на вистинското народно дело". Мито Хаџи Василев

“Сандански никогаш не бил ни романтик на авантурист, а суров реалист, тој пред да преземе што и да било во заедничката борба, претходно и од секоја страна ќе го опсуди и не само лично, туку секогаш заедно со своите другари. Дури потоа можеше да следи заеднички договор или заедничка акција". П. Делирадев

"Популарноста и големината на Сандански како револуционерен предводник, во неговите најбитни карактеристики суштини се зголемуваат и со големината на омразата кон него, која со паничен страв отворено или прикриено, ја потхрануваа сите балкански врховистички централи и особено онаа од софискиот кобуршки двор". акад. проф. Димитар Митрев

“Сандански објаснуваше во општи линии дека треба да се работи за разбудување на сознанието кај масите, дека тие се самостоен народ, дека имаат право на слободен живот и дека треба да се борат за извојување на својата слобода, без да се потпираат врз туѓа помош, зашто оние кои би дошле да ги ослободат, ќе дојдат всушност да ги поробат". Ст. Кемилев

"Сандански е денеска за нас наше позитивно историско наследство, сопствено дело на нашиот народ, неодвоива и неотуѓива револуционерна припрема во развојниот пат на борбените напори на народот до извојувањето на конечната победа." Мито Хаџи Василев

“Јане Сандански ја бранеше независноста на Внатрешната организација, која што ја водеше самобитната борба на македонскиот народ. Јане Сандански ја бранеше автономната идеја како пристап кон словенското и општобалканското разбирателство и федерирање. Јане Сандански беше еден од најсмелите борци за македонската слобода и самостојност, за словенско братство и предвесник на Федералната Република Македонија, на Југословенската федерација и воопшто. Павле Делирадев

Песни и рефрени за Јане Сандански:

"Пукнала, мајко, треснала
зошто ме, мале, не пушташ
на ајдучката пољана
кај Сандански ле војвода"

"Кај е Гоце, кај е Јане
царот пирински
знамето да го развее
над Македониjа"

Отговор
в отговор на jane #2

Re: sandanski

[image][линк][/image]
[image][линк][/image]

Отговор
в отговор на jane #3

ЛУД УМОРА НЕМА

Аиде-е-е, пак се разписа српското еничарче.

Ти скапан фиРОМ, друга работа нямаш ли бе мръшляк смотан, пък отгоре на всичко пишеш на сърбизирания си идиотски диалект

Сега да ти обясня предателче на рода си:

Няма никакви македонци, има само БЪЛГАРИ от двете страни на Вардара, от Охрид до Черно море, разбра ли тикво београдска?

Esse quam videri ignotum per ignotius in aeternum.
Bvlgari
Отговор
в отговор на jane #4

Re: sandanski

Текста под снимката на Яне е на български ! Защо не е на македонски език ? Вие по ония години дори собствен език нямате. Преди няколко десетилетия дори собствен език нямате, бе смешници. В текста под снимката пише "българи" - къде е буквата "ъ" в македонския език ?
Всичките ви национални герои са писали и говорили на български, а не на македонски. Само тоя факт показва, че сте най-големите нашаци в света - Бивша Югославска Република Македония. Скоро и името Македония ще падне, защото гърците ще ви мотат както си искат.
Защо пишеш, а не даваш оригинали ? Нека да видим оригиналните текстове с думите на Сандански ?

Отговор
в отговор на Щo ce нe видиш #5

Re: sandanski

Промитите мозъци пак са в действие!Аре стига ни крадете историята и си измисляйте.Ако можеше да ви чуе само Сандански,как ги преиначавате нещата.Вие не разбрахте ли че изчезвате като държава.Пак ще ни търсите да ви спасяваме ама дали на някой ще му пука за вас тогава.Сърбите ви зарезаха,нема кой да ви спаси.

Отговор
в отговор на jane #6

Re: sandanski

Ei takiva srubski kopelenca kato tebe kak obicham da gi machkam, ne e istina!!!! Jad li te e che niamash istoria, be gadino mrusna JAD LI TE E! Tzar Samuil li ti e istoriata be paliachoooooooooooooooooo.............

Ne znam, takiva tupi kopeleta ste che chovek ne znae dali da vi se smee ili na stenata i da se pestiat kurshumite, az lichno bih izbral 1-via variant zashtoto ste jalki!!!!!

Отговор
в отговор на SkakaLez #7

Re: sandanski

че статияата е качествена?

Отговор
в отговор на пpoчeтoxтe #8

Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Да бе, немам си друга работа та да се занимавам и със сръбските ви измишльотини...

Esse quam videri ignotum per ignotius in aeternum.
Bvlgari
Отговор
в отговор на Bvlgari #9

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Няма ништо от Белграт, сичко е от български и македонски источници, поне прочети за какъво става дума.

Отговор
в отговор на нe e иcтинa #10

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

И кои са тези източници.Нужно е да се прочете само първото изречение,за да се разбере за какво става на въпрос и какво е настроението.Преиначаване на историята за пореден път.Кои ви плаща ве та сте толкова нахални.

Отговор
в отговор на нe e иcтинa #11

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Вуйче,

проследи откъде до'ажда парата, преди да ме сърбопоучаваш. Ама кат' ти плащат, ще играеш Београдска "ръченица", та и ще припяваш.

Esse quam videri ignotum per ignotius in aeternum.
Bvlgari
Отговор
в отговор на Bvlgari #12

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

ще играеш Београдска "ръченица", та и ще припяваш.

По не знаеш ли на каде е Белград

Стига го тровате със тъпотии малоумници такива.

Статията е супер.

Отговор
в отговор на Йaнe #13

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

МакедонскиОт език Е ДИАЛЕКТ НА БЪЛГАРСКИЯ!

Хайде обратно сега в първо отделение да учиш РОДНИЯ СИ ЕЗИК еничаре

Отговор
в отговор на Йaнe #14

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Сръбско еничарче,

а ти знаеш ли къде е Париж? Там има една Академия на Науките, която току-що издаде най-новата си Енициклоипедия.

А там пише: БЪЛГАРСКИЯТ ЕЗИК ИМА МНОГО ДИАЛЕКТИ И ЕДНИЯТ ОТ ТЯХ Е МАКЕДОНСКИЯ.

А пък вие сърбоманските еничарчета може да протестирате и да се оплаквате на филанкишията, все тая...

Айде сега стягай се да научиш РОДНИЯ СИ ЛИТЕРАТУРЕН БЪЛГАРСКИ.

Esse quam videri ignotum per ignotius in aeternum.
Bvlgari
Отговор
в отговор на Bvlgari #15

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

нит сам еничар нит сръбин. Македонец какъв е бил Александар Македонски, Цар Самуил, Гоце Делчев, Методия Андонов Ченто итн. Кой си ти малоумнику неграмотен, зъвериш се като изрод на сичко македонско и наричаш го срърпско със цел да унижиш македонците но май не ти се вързва нешто, и излизаш като обикновен тъп неграмотен шовинист.

Отговор
в отговор на йaнe #16

Да ти помогнем малце српче

Александър Македонски е грък.

Цар Самуил - Българин, БЪЛГАРСКИ ЦАР.


Гоце Делчев - Българин.


И т. н. - всички са БЪЛГАРИ.


КРАДЕТЕ ВСИЧКО, КАКВОТО ВИ ПОПАДНЕ: история, култура, и "т. н."


А сега едно малко въпросче: как ще обясниш факта, че хиляди, ама ХИЛЯДИ македонски граждани се обявяват за БЪЛГАРИ И ВЗИМАТ БЪЛГАРСКО ГРАЖДАНСТВО.


Чакам отговор србо-фиРОМЧЕ!

Отговор
в отговор на йaнe #17

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Поздравления и аз съм македонец и се гордея

Отговор
в отговор на EЛMA3 #18

Re: sandanski

Теб ли ще търси някой, като те гледам какъв си драскач.

Отговор
в отговор на Make #19

Re: Издателство "СРПСКО МЕНТЕ", Београд

Еми гордей се, това обаче нищо не означава. У морето - дупка.

Esse quam videri ignotum per ignotius in aeternum.
Bvlgari
Отговор
в отговор на jane #20

Re: sandanski

класнооо

Отговор